Lisansustu ogrencilerden katki payi adi altinda harc alinmasina olanak taniyan Bakanlar Kurulu Kararinin iptali icin Danistay’a acilan davada, Danistay, “yurutmenin durdurulmasi” istemini reddetti. Gerek lisans, gerekse lisansustu ogrencilerden alinan harclara yuzde 500’leri asan zam yapilmasina tepkiler halen surerken, uygulamanin iptali icin baslatilan yasal girisimler de devam ediyor. Bu cercevede, ozellikle lisansustu ogrencilerden alinan harclarin yasal dayanagi olmamasindan hareket edilerek, uygulamanin iptali icin Danistay’a dava acilmisti. Uygulamanin iptali icin 1994 yilinda acilan dava henuz sonuclanmamisken, 1995-96 yilinda ogrencilerden alinacak katki paylari miktarlari aciklandi. Cogunlugu Ogretim Elemanlari Sendikasi uyesi olan ogretim elemanlari Danistay’a basvurarak, kararin yasal dayanagi olmadigi gerekcesiyle iptalini istediler. Danistay’a bu yonde 300 kadar basvuru oldugu bildirildi. Bu arada, Ogretim Elemanlari Sendikasi da, 23 Temmuz 1995 tarihinde Anayasada yapilan degisiklik ile memur sendikalarina taninan haklara dayanarak uyeleri adina lisansustu ogrencilerden alinan harclarin iptali icin Danistay’a basvurdu. Danistay Sekizinci Dairesi oncelikli olarak yurutmeyi durdurma istegini gorustu. Danistay Tetkik Hakimi Leyla Vanli, 1994 yilinda acilan davalara karsilik olarak Basbakanlik tarafindan yapilan savunmalarda iddia edildigi gibi, “harc” ile “ogrenci katki payi”nin farkli seyler olmadigini belirterek , gorusunu soyle bildirdi: “2547 sayili Yuksekogretim Kanununun “Cari Hizmet Maliyeti” baslikli 46. maddesinde, ogrenci basina dusen cari hizmet odeneginin yuksekogretim kurulunca saptanacagi; bu miktarin devlet tarafindan karsilanacak kisminin her yil Bakanlar Kurulunca belirlenecegi hukum altina alinmis olup bu saptamanin madde metninden de anlasilacagi uzere onlisans, lisans ve ikinci bir yuksekogretim yapan ogrencileri kapsadigi, yuksek lisans ogrencilerini kapsamadigi gorulmektedir. Kaldi ki, ayni yasanin 50. maddesinin “c” fikrasinda; yuksek lisans ogrenimi yapan ogrencilerden harc alinmayacaginin hukme baglanmis olmasi karsisinda yasa koyucunun aciklanan 46. maddeye yuksek lisans ogrencileri icin bir hukum koymasi da, kendi icinde bir celiskiye dusmemesi yonunden dusunulemez. Yasa koyucunun 50. maddenin c fikrasi hukmunu yururlukten kaldirmayi amaclamasi halinde sozkonusu 46. maddede de paralel bir duzenleme yapacagi dogaldir. Ancak aciklanan “c” fikrasi hukmu yururlukten kaldirilmamis olup, 1995 yili Butce Kanununa konulan bir hukumle (72/k maddesi) o butce yili icin uygulamasi dudurulmus olup, Anayasa karsisinda hukukiligi tartisma konusu olan bu uygulama yuksek lisans ogrencileri icin 46. madde hukumlerinin uygulanacagi (46. maddede degisiklik yapilmadikca) sonucunu dogurmaz. Yani bu maddeye dayanilarak cikarilan Bakanlar Kurulu Kararina da yuksek lisans ogrencilerini kapsayan bir hukum konulamaz. Kaldiki 1995 yili Butce Yasasinin ilgili maddesi Anayasa Mahkemesinin 13.6.1995 gun ve 95/2 Esas, 95/1 yurutmeyi durdurma karari ile yururlugu durdurulmustur.” Tetkik Hakimi Leyla Vanli acikladigi nedenlerle, lisansustu ogrencilerinden katki payi adi altinda harc alinmasina neden olan Bakanlar Kurulu kararinin yurutulmesinin durdurulmasini istedi. Ancak, Danistay Sekizinci Dairesi 2577 sayili Idari Yargilama Usulu Yasasi’nin 27. maddesinde yurutmeyi durdurma kararinin verilebilmesi icin, “idari islemin uygulanmasi halinde giderilmesi guc veya olanaksiz zararlarin dogmasi” ve “idari islemin acikca hukuka aykiri olmasi” kosullarinin “birlikte” gerceklesmesi gerektigini belirterek bu istegi reddetti. Ancak, hukukcular Tetkik Hakimi’nin de belirttigi gibi uygulamanin yasal dayanaktan yoksun oldugu gerekcesiyle iptal edilecegi gorusunde birlesiyorlar. Isguzarlar Geri Adim Atti Bu arada, 1 Eylul 1995 tarihinde Resmi Gazete’de yayinlanan Bakanlar Kurulu Kararinda, onceki iki yillik uygulamanin aksine kapsam disinda tutulduklari acikca belirtilmedigi icin kendilerinden de harc alinan 1992 ve daha onceki kayitlilarin odedigi harclar iade ediliyor. Ankara’daki universiteler icinde sadece Hacettepe Universitesi Bakanlar Kurulu Kararini ogrenciler aleyhine yorumlayarak, onceki kararlarda acikca belirtilmis olmasina ragmen 1992 yili ve oncesinde kayit yaptiranlardan da katki payi istedi. Ancak daha sonra yapilan girisimler sonucu yapilan hata anlasildi ve bu durumdaki ogrencilerin paralari geri odenmeye baslandi. Ote yandan, lisansustu ogrenci katki payinin yasal dayanaktan yoksun oldugu konusunda ikna olan bazi universite yonetimleri, acilan davalarin sonuclanmasini beklerken, bazilari da hem kadrolarinda calistirdiklari hem de bagli enstitulerde lisansustu ogrenim goren ogretim elemanlarinin harclarini odememekten dolayi sikintiya dusmemeleri icin tedbirler gelistiriyorlar. Bu tedbirler cercevesinde, uygulamanin iptal edilmemesi halinde universite kadrosunda bulunan lisansustu ogrencilerin harclarinin universitelerin cesitli kaynaklarindan odenmesi dusunuluyor.